Aging

Aging

Incubase Thailand's picture

ประเทศไทยกำลังเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรที่สัดส่วนผู้สูงอายุมีเพิ่มมากขึ้นในขณะที่อัตราการเกิดมีน้อยลง โดยสัดส่วนผู้ที่มีอายุมากกว่า 60 ปีขึ้นไปมีประมาณ 12% ซึ่งมีการประมาณการณ์ว่าจะเพิ่มขึ้นเป็น 25% ในปี 2573 ในขณะที่จำนวนการมีบุตรโดยเฉลี่ยของครัวเรือนอยู่ที่ 2 คนต่อครอบครัวซึ่งลดลงจาก 6 คน ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา หมายความว่าในอีก 30 ปี ข้างหน้าภาระการดูแลผู้สูงอายุจะเพิ่มมากขึ้นในขณะที่จำนวนผู้ดูแลจะลดน้อยลง ซึ่งรัฐอาจต้องรับภาระหนักในส่วนนี้

เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศในกลุ่มอาเซียนพบว่า ประเทศไทยเป็นประเทศที่มีจำนวนผู้สูงอายุมากที่สุด และถึงแม้ว่าสิงคโปร์จะเป็นประเทศที่มีจำนวนประชากรที่มีอายุต่ำกว่า 15 ปี น้อยที่สุดในกลุ่มประเทศอาเซียน ประเทศไทยเองก็มีจำนวนประชากรวัยเด็กต่ำกว่าค่าเฉลี่ยของกลุ่มเช่นกัน ซึ่งเมื่อเปิดเขตการค้าอาเซียนแล้วอาจจะทำให้เกิดการไหลเข้ามาของแรงงานต่างชาติเนื่องจากปริมาณประชากรวัยแรงงานในประเทศลดน้อยลง ส่งผลกระทบต่อระบบเศรษฐกิจทั้งด้านอุตสาหกรรม เกษตรกรรมและบริการเช่นกัน

ประเด็นเรื่องภาวะสังคมผู้สูงอายุเป็นประเด็นที่ได้รับความสนใจทั้งจากหน่วยงานรัฐและเอกชนมาก อย่างไรก็ตาม นโยบายและมาตรการต่างๆที่ใช้ในการสนับสนุนหรือส่งเสริมผู้สูงอายุยังไม่มีประสิทธิภาพและครอบคลุมเพียงพอ อีกทั้งภาวะด้านโภชนาการและจิตใจของผู้สูงอายุโดยเฉพาะในเขตเมืองมีแนวโน้มลดต่ำลงเนื่องจากขาดคนดูแล ขาดการมีส่วนร่วมกับชุมชนหรือสังคม รวมทั้งไม่มีทางเลือกในการดูแลสุขภาพมากนัก เช่น ข้อจำกัดในการแสวงหาอาหารที่สะอาด ปลอดภัยและมีคุณค่าต่อสุขภาพ เนื่องจากความสามารถในการเดินทางหรือการปรุงอาหารลดลง

นอกจากนี้ ผู้สูงอายุที่เลยวัยเกษียณแล้วแต่ยังต้องทำงานต่อเนื่องจากไม่มีมาตรการช่วยเหลือด้านรายได้แก่คนชรา โดยเฉพาะผู้สูงอายุในพื้นที่ชนบทซึ่งส่วนใหญ่ทำงานนอกระบบและมีฐานะยากจน ในปัจจุบันประชากรอายุเลย 60 ปีทั้งชายและหญิงที่ตัดสินใจทำงานต่อมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ซึ่งสภาพแวดล้อมในการทำงานหลายๆแห่งไม่ได้ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับผู้สูงอายุ อีกทั้งยังขาดมาตรการในการดูแลคุ้มครองผู้สูงอายุอีกด้วย

ประเด็นที่น่าสนใจ

  • จัดระบบการศึกษาและระบบสุขภาพที่ครอบคลุมประชากรวัยชรา
  • ช่วยเหลือในการจัดตั้งกองทุนสำหรับผู้เกษียณ
  • จัดงานเพื่อสร้างความมีส่วนร่วมของคนชราในสังคม
  • ให้ความรู้และความช่วยเหลือแก่ครอบครัวทั่วๆไปในการดูแลผู้สูงอายุ
  • สร้างทัศนคติที่ดีของคนในชุมชนที่มีต่อคนชรา
  • จัดหางานที่คนชราสามารถทำได้
  • สร้างโอกาสให้คนชราสามารถฝึกฝนและพัฒนาทักษะของตนเอง
  • ขยายงานในแต่ละภาคส่วนเพื่อรองรับผู้สูงวัยที่ต้องการทำงานหลังวัยเกษียณ

ข้อมูลเพิ่มเติม

กรณีศึกษา

กลุ่มคนเฒ่าคนแก่

คุณวีระพงษ์ กังวานนวกุล จัดตั้งกลุ่มคนเฒ่าคนแก่ที่ประกอบด้วยผู้สูงอายุที่มีอายุ 50 ปีขึ้นไป ที่ขาดคนดูแล และถูกทอดทิ้งให้อยู่โดยลำพังในชนบท เพื่อส่งเสริมให้พวกเขาได้ถ่ายทอดประสบการณ์และแสดงบทบาทที่เป็นประโยชน์แก่ชุมชน ตลอดจนถ่ายทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น ความรู้ด้านวัฒนธรรม และประเพณีให้แก่เยาวชนรุ่นหลัง คุณวีระพงษ์สนับสนุนให้ผู้สูงอายุผลิตของเล่นพื้นบ้าน  ปลูกพืชสมุนไพรเพื่อการพึ่งตนเอง จัดงานเทศกาลประเพณีต่างๆ และมีบทบาทสำคัญในการผลักดันการพัฒนาชุมชน

รายละเอียดเพิ่มเติม: http://thailand.ashoka.org/fellow/weerapong-kangwarnnawakul

The Golden Concepts

บริษัทสิงคโปร์ทำธุรกิจขายผลิตภัณฑ์ที่เป็นนวัตกรรมในการดูแลผู้สูงอายุ โดยบริษัทจัดทำบทความเพื่อให้ความรู้และข้อมูลที่มีประโยชน์ต่อการตัดสินใจเลือกซื้อสินค้าของลูกค้าอย่างชัดเจน

รายละเอียดเพิ่มเติม: http://www.thegoldenconcepts.com/

Help Age

องค์กรระหว่างประเทศที่ทำงานช่วยเหลือผู้สูงอายุในการเรียกร้องสิทธิ์ ต่อต้านการแบ่งแยก และเอาชนะความยากจนเพื่อชีวิตที่มีคุณค่า มีความปลอดภัยและมีสุขภาพทั้งกายและใจที่ดี

องค์กร Help Age ช่วยให้ผู้สูงอายุ

  • สามารถเข้าถึงการดูแลสุขภาพพื้นฐาน สวัสดิการทางสังคมต่างๆ รวมทั้งการตรวจและรักษาโรค HIV
  • ได้รับเงินบำนาญอย่างเหมาะสม
  • เตรียมพร้อมสำหรับเหตุการณ์ไม่คาดคิด รวมทั้งการดูแลตนเองจากเหตุการณ์นั้น
  • ได้รับการฝึกฝนให้เป็นผู้ให้คำแนะนำ การศึกษา ความรู้เกี่ยวกับสุขภาพและโรคต่างๆ เช่น HIV รวมทั้งให้คำปรึกษาเรื่องกฏหมายและสวัสดิการต่างๆ และเป็นผู้นำเมื่อเกิดวิกฤตขึ้น ซึ่งการฝึกฝนให้ผู้สูงวัยมีส่วนร่วมในสังคมเป็นการนำความรู้ ทักษะ และเวลาของผู้สูงวัยมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด

รายละเอียดเพิ่มเติม: http://www.helpage.org/

The Good Gym

เป็นการรวมตัวของกลุ่มนักวิ่งที่อาสาทำงานใช้แรงงานเพื่อเป็นการออกกำลังกายและสร้างประโยชน์ให้กับชุมชนโดยเฉพาะกลุ่มผู้สูงวัยไปพร้อมกัน โดยมีกิจกรรมดังนี้

  • จับคู่สมาชิกกับกลุ่มผู้สูงอายุที่อยู่โดดเดี่ยวเพื่อเป็นเพื่อนและช่วยให้เข้าถึงบริการขั้นพื้นฐาน
  • ช่วยให้บริการบางอย่างที่เกินความสามารถของผู้สูงอายุที่จะลงมือทำเอง เช่น การเปลี่ยนหลอดไฟ การตัดหญ้า ซึ่งนักวิ่งจะได้ออกกำลังกายไปในตัว
  • รวมกลุ่มกันเพื่อร่วมกันทำงานใหญ่ เช่น ช่วยกันทำความสะอาดสวนของชุมชน หรือ การทำความสะอาดศูนย์ของชุมชน
  • ผสานกิจกรรมทางกายและการบริการชุมชนเพื่อชักชวนให้คนในชุมชนรักษาสุขภาพตนเองให้ดีอยู่เสมอและมีจิตอาสาช่วยเหลือชุมชน

รายละเอียดเพิ่มเติม: http://www.goodgym.org/